Ongelijke verdeling in je relatie

Bij een ongelijke verdeling van huishouden en zorg gaat het in onderzoek vaak minder om de precieze uren en meer om de vraag of het eerlijk voelt. Mensen die de verdeling oneerlijk vinden, zijn gemiddeld minder gelukkig in hun relatie. Dat geldt voor mannen en vrouwen. Een verdeling die niet half-half is, hoeft niet als oneerlijk te voelen. En een verdeling die op papier gelijk is, kan toch scheef voelen. Dit artikel beschrijft wat onderzoek daarover zegt.

Hoe de verdeling er in Nederland uitziet

In Nederlandse stellen van een man en een vrouw doet de vrouw meestal meer in het huishouden en de zorg voor kinderen. Veel stellen willen het gelijk verdelen, maar weinig stellen doen dat ook. De cijfers van het CBS en het SCP daarover, en het onzichtbare regelwerk dat vaak niet wordt meegeteld, staan bij het huishouden verdelen.

Ook buiten het eigen huishouden is zorg ongelijk verdeeld. Volgens de Emancipatiemonitor 2024 van het CBS en het SCP zegt 12 procent van de vrouwen (heel) vaak hulp te geven aan mensen in hun omgeving met gezondheidsproblemen die langer dan een maand hulp nodig hebben. Dat is twee keer zoveel als bij mannen. In af en toe hulp geven verschillen mannen en vrouwen niet.

Eerlijk is iets anders dan gelijk

Onderzoekers die de verdeling van taken bestuderen, maken onderscheid tussen hoe de taken verdeeld zijn en hoe mensen dat beoordelen. Dat tweede blijkt vaak meer te zeggen over de relatie.

Tevredenheid over de verdeling

Een onderzoek uit 2026 keek naar 3.455 mensen in stellen van een man en een vrouw, maar ook in stellen van twee mannen of twee vrouwen. Ze vulden vragenlijsten in en hielden een dagboek bij van hun tijd. In alle soorten stellen geldt: wie tevredener was over de verdeling van het huishouden, was ook tevredener over de relatie en over het seksleven. Het verband was sterker als mensen zelf beschreven hoe ze de verdeling ervoeren, dan als je keek naar de gemeten tijd in het dagboek. Volgens de onderzoekers gaat het dus vooral om hoe mensen de verdeling uitleggen, niet alleen om het aantal uren.

Bij stellen van een man en een vrouw was het verband met tevredenheid over de relatie sterker dan bij stellen van hetzelfde geslacht. De onderzoekers zien daarin een aanwijzing dat het niet alleen om eerlijkheid gaat, maar ook om verwachtingen over man en vrouw.

Oneerlijk voor jezelf of voor de ander

Een ander onderzoek, met ruim 10.000 reacties op een vragenlijst via een landelijke nieuwssite, keek naar stellen van een man en een vrouw. Mensen die vonden dat de verdeling oneerlijk was voor henzelf, waren minder tevreden over de relatie. Dat verband was sterker dan bij mensen die vonden dat de verdeling oneerlijk was voor hun partner. Oneerlijkheid bij de gezamenlijke kosten bleek in dit onderzoek zelfs sterker samen te hangen met de relatie dan oneerlijkheid bij het huishouden. Over ruzies over geld gaat geldruzies.

Wat ongelijkheid kan doen met de relatie

Onderzoekers Michelle Frisco en Kristi Williams gebruikten gegevens van een groot, landelijk representatief onderzoek. Ze keken naar getrouwde stellen waarin beide partners werkten. Wie de verdeling van het huishouden oneerlijk vond, was minder gelukkig in het huwelijk. Dat gold voor mannen en vrouwen. Alleen bij vrouwen hing een oneerlijke verdeling ook samen met een grotere kans op scheiding.

Volgens Frisco en Williams verliep dat verband niet via een minder gelukkig huwelijk. Zij denken dat een oneerlijke verdeling bij vrouwen leidt tot overbelasting door alle taken samen, waardoor ze sneller een ongelukkig huwelijk beëindigen.

De zorg voor kinderen

Bij ouders gaat het niet alleen om het huishouden. Onderzoekers rond Daniel Carlson gebruikten gegevens van een Amerikaans onderzoek uit 2006 naar stellen van een man en een vrouw. Als de man meer deed in de zorg voor de kinderen, waren beide partners meestal tevredener over de verdeling, over hun seksleven en over de relatie. Stellen die de zorg gelijk verdeelden, deden het op deze punten beter dan stellen met een traditionele verdeling. Dat gold voor mannen en vrouwen. Over hoe kinderen een relatie veranderen, gaat relatie en kinderen.

Waarom de ene verdeling als eerlijk voelt en de andere niet

Onderzoekers Esther Kluwer, José Heesink en Evert van de Vliert volgden 293 stellen rond de geboorte van hun eerste kind, op drie momenten. Zij keken waarom mensen de verdeling van werk en zorg eerlijk of oneerlijk vonden. Drie dingen speelden mee:

  • Wensen en waarden. Past de verdeling bij wat iemand zelf wil en belangrijk vindt?
  • Vergelijken. Hoe ziet de verdeling eruit vergeleken met die bij anderen?
  • Hoe besluiten tot stand komen. Hebben beide partners inspraak gehad in hoe de taken verdeeld zijn?

Bij vrouwen speelden alle drie een rol, op elk moment van het onderzoek. Bij mannen waren vooral wensen en vergelijkingen met anderen van belang. Een verdeling kan dus als eerlijk voelen als die bij beide partners past en samen is besproken, ook als die niet precies gelijk is.

Als het gevoel van oneerlijkheid blijft

Ruzie over het huishouden gaat vaak over meer dan afwas of was. Het kan gaan over waardering, over gehoord worden of over hoe beslissingen tot stand komen, zoals het onderzoek van Kluwer en collega's laat zien. Daardoor kan dezelfde ruzie steeds terugkomen. Daarover gaat steeds dezelfde ruzie.

Manieren waarop stellen taken verdelen, staan bij het huishouden verdelen. Bij aanhoudende spanningen kiezen sommige stellen voor relatietherapie. Meer over moeilijke periodes in een relatie staat in het overzicht relatieproblemen.

Het onderzoek in dit artikel ging vooral over stellen van een man en een vrouw. Hoe het bij andere stellen zit, is minder goed onderzocht.

Bronnen

  1. CBS en SCP (2024). Emancipatiemonitor 2024, hoofdstuk Werken en zorgen. longreads.cbs.nl
  2. Smith, M.G., Bradbury, T.N. & Karney, B.R. (2026). Division of housework, sexual intimacy, and relationship quality in different-sex and same-sex couples. Journal of Marriage and Family, 88(5), 1453–1463. doi.org/10.1111/jomf.70073
  3. Gillespie, B.J., Peterson, G. & Lever, J. (2019). Gendered perceptions of fairness in housework and shared expenses: Implications for relationship satisfaction and sex frequency. PLOS ONE, 14(3), e0214204. doi.org/10.1371/journal.pone.0214204
  4. Frisco, M.L. & Williams, K. (2003). Perceived housework equity, marital happiness, and divorce in dual-earner households. Journal of Family Issues, 24(1), 51–73. doi.org/10.1177/0192513X02238520
  5. Carlson, D.L., Hanson, S. & Fitzroy, A. (2016). The division of child care, sexual intimacy, and relationship quality in couples. Gender & Society, 30(3), 442–466. doi.org/10.1177/0891243215626709
  6. Kluwer, E.S., Heesink, J.A.M. & van de Vliert, E. (2002). The division of labor across the transition to parenthood: A justice perspective. Journal of Marriage and Family, 64(4), 930–943. doi.org/10.1111/j.1741-3737.2002.00930.x

Laatst gecontroleerd: . Redactie: Liefde.org team. Algemene informatie, geen persoonlijk advies.

Verder lezen