De telefoon van je partner controleren
Stiekem in de telefoon van een partner kijken komt veel voor. In een grote Amerikaanse peiling uit 2019 zei een derde van de mensen met een partner dat weleens te hebben gedaan. Onderzoek koppelt het aan weinig vertrouwen, en aan meer ruzie en twijfel over de relatie. In Nederland is opzettelijk en wederrechtelijk binnendringen in een computersysteem strafbaar als computervredebreuk. Of dat in een bepaalde situatie geldt, hangt af van de omstandigheden. Veilig Thuis noemt ongevraagd in iemands telefoon kijken als een signaal van dwingende controle.
Hoe vaak komt het voor?
Het Amerikaanse onderzoeksinstituut Pew Research Center ondervroeg in oktober 2019 bijna 4.900 volwassenen in de Verenigde Staten. Van de mensen met een partner zei 34 procent weleens de telefoon van de partner te hebben doorzocht zonder dat die het wist. Bij vrouwen was dat 42 procent, bij mannen 25 procent. Jongere mensen deden het vaker: 52 procent van de 18- tot 29-jarigen met een partner, tegen 13 procent van de 65-plussers.
In dezelfde peiling had 75 procent van de mensen met een partner de toegangscode van de eigen telefoon aan de partner gegeven. Een code kennen is dus heel gewoon. Voor Nederland zijn ons geen vergelijkbare cijfers bekend.
Waarom mensen het doen
Vaak zit er een vermoeden achter. Daniel Weigel en Rosie Shrout ondervroegen 246 mensen, vooral studenten van een Amerikaanse universiteit, die vermoedden dat hun partner vreemdging. De deelnemers gebruikten vijf manieren om erachter te komen of juist niet: erover praten, de ander steeds vragen stellen of onverwacht bellen, spullen en telefoon doorzoeken, stiekem in de gaten houden, en het uit de weg gaan. Erover praten kwam het vaakst voor. Doorzoeken en stiekem volgen kwamen minder vaak voor.
Wie de partner verdacht gedrag zag vertonen, gebruikte alle vijf manieren vaker. Dat verband was het sterkst bij doorzoeken en in de gaten houden. Ook angst rond het vermoeden speelde mee. Mensen van wie de partner eerder was vreemdgegaan, doorzochten vaker spullen of telefoon.
Renee Fiolet en collega’s onderzochten 35 mensen die zichzelf omschreven als pleger van misbruik via technologie in een relatie. De deelnemers maakten verhalen af over situaties die aan zulk gedrag vooraf konden gaan. Twee van de drie thema’s die de onderzoekers vonden, gingen over de achtergrond: negatieve gevoelens als boosheid en verdriet, en verlies van vertrouwen samen met een wens tot controle.
Wat onderzoek zegt over de gevolgen
Abdulgaffar Arikewuyo en collega’s ondervroegen 329 getrouwde mensen. Wie de partner weinig vertrouwde, had meer problemen in de relatie: meer ruzie, meer emotionele onrust en vaker de gedachte om uit elkaar te gaan. Het doorzoeken van de telefoon verklaarde een deel van dat verband. Het onderzoek was een momentopname en kan daarom geen oorzaak en gevolg aantonen.
Onderzoek naar het in de gaten houden van een partner via sociale media staat beschreven in jaloezie. Over twijfel aan de eerlijkheid van een partner, en waar die vandaan komt, gaat wantrouwen in je relatie.
Wat de wet zegt in 2026
Deze informatie geldt voor Nederland in 2026. Of een bepaalde situatie strafbaar is, hangt af van de omstandigheden. Het Juridisch Loket en de politie hebben informatie voor een specifieke situatie.
Computervredebreuk
Artikel 138ab van het Wetboek van Strafrecht stelt strafbaar ‘hij die opzettelijk en wederrechtelijk binnendringt in een geautomatiseerd werk’. Dat heet computervredebreuk. De maximale straf is twee jaar gevangenisstraf of een geldboete van de vierde categorie. Die categorie is in 2026 maximaal 27.500 euro.
Volgens de wet is er in ieder geval sprake van binnendringen als iemand toegang krijgt door een beveiliging te doorbreken, door een technische ingreep, met valse signalen of een valse sleutel, of door zich als iemand anders voor te doen. Neemt iemand daarna gegevens over, tapt die af of neemt die op, dan is de maximale straf vier jaar.
Of het kijken in een ontgrendelde telefoon, of het gebruik van een code die de partner ooit zelf heeft gegeven, onder ‘wederrechtelijk binnendringen’ valt, staat niet letterlijk in de wet. Dat hangt af van de situatie.
Belaging
Wie stelselmatig inbreuk maakt op iemands privéleven om die persoon te dwingen of bang te maken, kan zich schuldig maken aan belaging (artikel 285b), ook wel stalking. Daarop staat maximaal drie jaar gevangenisstraf of een geldboete van de vierde categorie. Vervolging gebeurt alleen als het slachtoffer een klacht indient.
Stalkerware
Stalkerware zijn apps die stiekem op iemands telefoon worden gezet om mee te kijken. In september 2026 stelde een Tweede Kamerlid vragen over zulke apps. Minister Van Weel van Justitie en Veiligheid zei toen te zijn geschrokken van de toegang die ze geven tot berichten, camera en locatie. Hij noemde het gevaarlijk dat je niet kunt zien of zo’n app op je telefoon staat. Omdat zulke apps ook legaal gebruikt worden, ging hij met de Autoriteit Persoonsgegevens onderzoeken of ze verboden kunnen worden.
Wie zo’n app zonder toestemming op de telefoon van een ander installeert, kan te maken krijgen met de regels over computervredebreuk en belaging hierboven. Ook hier geldt dat de precieze situatie bepaalt wat strafbaar is.
Wanneer het controlerend gedrag is
Veilig Thuis noemt ‘inbreuk op je leven’ als een van de signalen van dwingende controle: een partner die ongevraagd in je telefoon en mail kijkt. Ook steeds willen weten waar je bent, wat je doet en met wie je praat, hoort bij de signalen. Dwingende controle is volgens Veilig Thuis een vorm van psychisch geweld die vaak verborgen blijft. Meer daarover staat in controlerend gedrag.
Veilig Thuis geeft advies bij twijfel over de eigen relatie of bij zorgen om iemand anders. Het is gratis en dag en nacht bereikbaar op 0800-2000, ook anoniem. Chatten kan via veiligthuis.nl. Bij direct gevaar: 112.
Over hoe vertrouwen tussen partners groeit, gaat vertrouwen opbouwen. Alle artikelen over problemen in een relatie staan in het overzicht relatieproblemen.
Bronnen
- Vogels, E.A. & Anderson, M. (8 mei 2020). Dating and relationships in the digital age. Pew Research Center. pewresearch.org
- Weigel, D.J. & Shrout, M.R. (2025). Are you cheating on me? Identifying factors contributing to the use of suspicion confirmation and avoidance strategies. Western Journal of Communication, 89(1), 108–131. doi.org/10.1080/10570314.2024.2324382
- Fiolet, R., Brown, C., McKay, D., Marsden, S., Leins, K. & Harris, B. (2023). Perpetrator perceptions on the emotions and motivations driving technology-facilitated abuse in relationships: A story completion study. Journal of Interpersonal Violence, 38(23–24), 11999–12024. doi.org/10.1177/08862605231190340
- Arikewuyo, A.O., Eluwole, K.K. & Özad, B. (2021). Influence of lack of trust on romantic relationship problems: The mediating role of partner cell phone snooping. Psychological Reports, 124(1), 348–365. doi.org/10.1177/0033294119899902
- Wetboek van Strafrecht, artikelen 23, 138ab en 285b (geldende versie vanaf 1 juli 2026). wetten.overheid.nl
- Tweede Kamer (29 september 2026). D66 stelt vragen over stalking via apps. tweedekamer.nl
- Veilig Thuis. Dwingende controle verwoest levens. veiligthuis.nl
- Veilig Thuis. Home. veiligthuis.nl
Laatst gecontroleerd: . Redactie: Liefde.org team. Algemene informatie, geen persoonlijk advies.