Iemand ontmoeten zonder apps
De meeste stellen in Nederland hebben elkaar niet via een app of datingsite leren kennen. Van de stellen die tussen 2008 en 2013 gingen samenwonen, had volgens het CBS 13 procent elkaar via internet ontmoet. De rest leerde elkaar kennen tijdens het uitgaan, op vakantie of in de vrije tijd, via vrienden, op het werk, bij een vereniging, op school of via familie. Online daten is sindsdien gegroeid. Toch had ook in recentere Europese cijfers de grote meerderheid van de stellen elkaar buiten internet ontmoet. In de Verenigde Staten ligt dat anders: daar is online sinds ongeveer 2013 de meest voorkomende manier.
Waar stellen in Nederland elkaar ontmoetten
Het CBS heeft mensen gevraagd hoe ze hun partner hebben leren kennen. In een tabel uit 2014 staan de antwoorden van stellen, ingedeeld naar de periode waarin ze gingen samenwonen.
| Manier van ontmoeten | 1998–2003 | 2003–2008 | 2008–2013 |
|---|---|---|---|
| Uitgaan, vakantie of recreatie | 37,3% | 35,4% | 32,4% |
| Via vrienden, kennissen of buren | 15,9% | 14,4% | 15,2% |
| Werk | 15,5% | 15,1% | 14,8% |
| Internet | 1,7% | 10,0% | 13,1% |
| School of opleiding | 7,0% | 7,0% | 7,7% |
| Vereniging (sport, hobby, kerk) | 10,0% | 8,8% | 6,5% |
| Via familie | 4,8% | 4,6% | 5,5% |
De overige stellen kwamen samen via een relatiebureau of contactadvertentie, via bemiddeling door ouders, of ‘ergens anders’. Internet groeide in deze vijftien jaar snel, en uitgaan en verenigingen werden minder vaak genoemd. Maar van de stellen die tussen 2008 en 2013 gingen samenwonen, had nog altijd bijna negen op de tien elkaar buiten internet leren kennen.
Een ouder CBS-onderzoek uit 2003 keek alleen naar vrouwen. Van de vrouwen die hun partner tussen 2000 en 2002 ontmoetten, had 4 procent van de jongere vrouwen en 7 procent van de vrouwen van dertig of ouder dat via internet gedaan. Oudere vrouwen gebruikten toen ook vaker een relatiebemiddelingsbureau of een contactadvertentie.
Hoe het er nu voor staat
Nieuwere Nederlandse cijfers komen uit de Generations and Gender Survey, een groot Europees onderzoek naar relaties en gezinnen. Een analyse uit 2026, die nog niet door andere wetenschappers is beoordeeld, gebruikt die gegevens voor negen landen. Volgens die analyse had 12,7 procent van de Nederlanders die samenwonen of getrouwd zijn met een partner van het andere geslacht, die partner via online daten leren kennen. Nog eens 2,8 procent ontmoette de partner op een andere manier online, bijvoorbeeld via sociale media of een forum.
De stellen die via online daten begonnen, waren gemiddeld veel later bij elkaar gekomen: rond 2017, tegen rond 2006 bij de andere stellen. Ze hadden ook vaker al eerder een relatie gehad waarin ze samenwoonden of getrouwd waren. Relaties zonder samenwonen, zoals een lat-relatie, tellen in deze cijfers niet mee.
Een onderzoek in 50 landen, met 6.646 mensen met een partner, vond dat 16 procent die partner online had ontmoet. Bij relaties die na 2010 waren begonnen, was dat 21 procent.
In de Verenigde Staten is het aandeel veel groter. Volgens de Amerikaanse onderzoekers Michael Rosenfeld, Reuben Thomas en Sonia Hausen had in 2017 39 procent van de heteroseksuele stellen elkaar online ontmoet, tegen 2 procent in 1995. Via vrienden ging het in 1995 nog bij 33 procent en in 2017 bij 20 procent. Ook via familie, collega's, school, de kerk en de buren ontmoetten Amerikaanse stellen elkaar steeds minder vaak. Volgens de onderzoekers neemt internet de rol over die familie en vrienden vroeger hadden. Het aandeel ‘in een bar of restaurant’ steeg wel, maar dat kwam volgens hen helemaal door stellen die elkaar online vonden en daarna voor het eerst in een café of restaurant afspraken.
Plekken en manieren buiten apps
De cijfers laten zien welke routes buiten internet het vaakst voorkomen. Per route is dit wat er bekend is.
Uitgaan, vakantie en vrije tijd
In de Nederlandse cijfers is dit de grootste groep. Volgens het CBS ontmoetten vrouwen die hun partner voor hun dertigste vonden, die in bijna de helft van de gevallen op vakantie of tijdens het uitgaan. Bij vrouwen die hun partner na hun dertigste ontmoetten, was dat minder vaak, al bleven het ook voor hen belangrijke plekken. Georganiseerde avonden voor singles horen ook bij vrije tijd, zoals speeddaten.
Via vrienden en kennissen
Ongeveer een op de zes Nederlandse stellen leerde elkaar kennen via vrienden, kennissen of buren. In de Verenigde Staten daalde dit sterk. Rosenfeld en collega's noemen twee dingen die online daten anders maken: er is veel meer keus, en daten met een onbekende kan discreter zijn dan daten met een vriend van een vriend.
Soms is de partner zelf eerst een vriend. In een analyse van zeven groepen studenten en volwassenen, samen 1.897 mensen, zei twee derde dat hun relatie begon als vriendschap. Studenten gaven ook de voorkeur aan die manier. Toch gaat het meeste onderzoek over liefde tussen onbekenden, schrijven de onderzoekers. Over verliefd worden op iemand die je al kent, gaat verliefd op een vriend.
Werk
Ongeveer 15 procent van de Nederlandse stellen ontmoette elkaar op het werk. In het CBS-onderzoek uit 2003 gold dat voor een op de tien vrouwen die hun partner voor hun dertigste vonden, en voor een op de vijf vrouwen die hun partner later vonden. Het CBS verklaarde dat doordat steeds meer vrouwen werken. In de Verenigde Staten daalde het aandeel via collega's tussen 1995 en 2017 van 19 naar 11 procent. Wat er komt kijken bij een relatie op het werk, staat bij verliefd op een collega.
Verenigingen, school en familie
Een sportclub, hobbyclub of kerk was voor 6,5 procent van de stellen die tussen 2008 en 2013 gingen samenwonen de plek waar ze elkaar ontmoetten. Tien jaar eerder was dat nog 10 procent. School of opleiding bleef rond 7 à 8 procent, en via familie ging het om ongeveer 5 procent.
Maakt het uit waar je elkaar ontmoet?
In het onderzoek in 50 landen waren mensen die hun partner online ontmoetten gemiddeld iets minder tevreden over hun relatie, en ervoeren ze minder sterke liefde. De verschillen waren klein tot middelgroot. Het gaat om een samenhang: het onderzoek laat niet zien dat online ontmoeten zelf de oorzaak is.
De Europese analyse van de Generations and Gender Survey vond geen eenduidig beeld. In Oostenrijk, Estland en Kroatië gingen stellen die online begonnen vaker uit elkaar, in Duitsland juist minder vaak. In Nederland was er geen duidelijk verschil in hoe vaak stellen uit elkaar gingen, en meestal ook niet in tevredenheid, trouwen of samen kinderen krijgen.
Wie apps gebruikt en er moe van wordt, is niet de enige. Wat onderzoek daarover zegt, staat bij datingmoeheid. Alle artikelen over daten staan in het overzicht daten.
Bronnen
- CBS (2014). Wijze waarop partners elkaar hebben ontmoet, naar periode waarin zij zijn gaan samenwonen. cbs.nl
- De Graaf, A. (2004). Uitstel van samenwonen. Bevolkingstrends, 52(1), 28–29. CBS. cbs.nl (pdf)
- Tian, Z. (2026). Love at first swipe: Online dating and relationship outcomes in Europe. SocArXiv (preprint, niet peer-reviewed). doi.org/10.31235/osf.io/25k8b_v2
- Kowal, M., Sorokowski, P., Bode, A., Misiak, M., Małecki, W., Sorokowska, A. & Roberts, S.C. (2025). Meeting partners online is related to lower relationship satisfaction and love: Data from 50 countries. Telematics and Informatics, 101, 102309. doi.org/10.1016/j.tele.2025.102309
- Rosenfeld, M.J., Thomas, R.J. & Hausen, S. (2019). Disintermediating your friends: How online dating in the United States displaces other ways of meeting. Proceedings of the National Academy of Sciences, 116(36), 17753–17758. doi.org/10.1073/pnas.1908630116
- Stinson, D.A., Cameron, J.J. & Hoplock, L.B. (2022). The friends-to-lovers pathway to romance: Prevalent, preferred, and overlooked by science. Social Psychological and Personality Science, 13(2), 562–571. doi.org/10.1177/19485506211026992
Laatst gecontroleerd: . Redactie: Liefde.org team. Algemene informatie, geen persoonlijk advies.