Lichamelijke klachten bij liefdesverdriet
Liefdesverdriet kan ook in het lichaam voelbaar zijn. Mensen met veel verdriet na een breuk slapen in onderzoek slechter. Langdurige spanning kan volgens Thuisarts.nl klachten geven zoals moeheid, hoofdpijn, last van maag of darmen en pijn in nek of rug. In zeldzame gevallen kan hevige stress het hart tijdelijk verzwakken. Dat heet het takotsubosyndroom, ook wel gebroken-hartsyndroom. De klachten daarvan lijken op een hartaanval. Bij pijn of een zware druk op de borst die blijft als je gaat zitten, adviseert Thuisarts.nl om 112 te bellen.
Waarom verdriet in het lichaam voelbaar is
Een breuk is voor veel mensen een stressvolle gebeurtenis. Thuisarts.nl beschrijft wat spanning met het lichaam doet: de ademhaling en het hart gaan sneller, de bloeddruk stijgt en de spieren spannen aan. Dat is op zich nuttig, want het helpt om te presteren en te reageren. Het wordt volgens Thuisarts.nl een probleem als de spanning heel heftig is of lang duurt.
Lichamelijke klachten die Thuisarts.nl bij stress noemt, zijn onder meer moe zijn, slecht slapen, hoofdpijn, last van de maag en de darmen, en nek- en rugpijn. Daarnaast kan iemand prikkelbaar zijn, snel huilen, somber zijn, dingen vergeten of moeilijk kunnen stoppen met piekeren.
Niet bij iedereen even sterk
Deborah Davis, Phillip Shaver en Michael Vernon ondervroegen meer dan 5.000 mensen via internet over hun reactie op een breuk. Mensen met veel hechtingsangst, dus met veel angst om verlaten te worden, meldden heftigere lichamelijke en emotionele klachten. Zij gebruikten ook vaker alcohol of drugs om met het verlies om te gaan. Meer over hechtingsangst staat in hechtingsstijlen.
Slecht slapen
Tiffany Field en collega's vroegen 192 studenten met een recente breuk naar hun verdriet. De groep met veel verdriet scoorde hoger op een vragenlijst over slaapproblemen. Deze groep had ook vaker last van opdringerige gedachten, sombere gevoelens en angst. Hun breuk was gemiddeld nog niet lang geleden, kwam vaker plotseling en was minder vaak door henzelf uitgemaakt.
Thuisarts.nl noemt problemen in een relatie als een van de dingen die stress geven en de slaap kunnen verstoren. De meeste volwassenen slapen volgens Thuisarts.nl 7 tot 9 uur per nacht, en een paar keer per nacht kort wakker worden is normaal. Als de oorzaak verdwijnt, gaan slaapproblemen vaak ook weer over. Soms blijven ze bestaan, doordat slechte slaapgewoontes en spanning elkaar versterken. Thuisarts.nl raadt af om zonder overleg slaappillen, melatonine of valeriaan te gebruiken.
‘Het doet echt pijn’
Veel mensen beschrijven liefdesverdriet als pijn. Ethan Kross en collega's lieten mensen die tegen hun zin waren verlaten in een hersenscanner naar een foto van hun ex kijken, terwijl ze aan de afwijzing dachten. Daarbij werden ook gebieden actief die horen bij het voelen van lichamelijke pijn. Een later onderzoek van dezelfde onderzoeksgroep, met zestig deelnemers, vond wel dat de hersenpatronen van afwijzing en lichamelijke pijn van elkaar te onderscheiden zijn. Afwijzing is dus geen letterlijke pijn, al voelt het zwaar. Meer over dit onderzoek staat in afgewezen worden.
Het gebroken-hartsyndroom
Het takotsubosyndroom is volgens de Hartstichting een afwijking van de hartspier. De linkerhartkamer is tijdelijk een beetje verlamd en pompt minder goed. De naam komt van een Japanse kruik, omdat de hartkamer er bij dit syndroom op lijkt. Het wordt ook het gebroken-hartsyndroom genoemd.
Het syndroom ontstaat volgens de Hartstichting meestal na een periode van veel stress. Dat kan lichamelijke stress zijn, zoals een ongeluk of ziekte, maar ook emotionele stress, zoals een verlies of ruzie. In een artikel over het hart en de liefde schrijft de Hartstichting dat intens verdriet extreme stress kan veroorzaken, en dat stresshormonen een deel van de hartspier tijdelijk kunnen verlammen.
Hoe vaak het voorkomt
Het syndroom is zeldzaam. Volgens de Hartstichting gaat het om ongeveer 2 tot 3 procent van de mensen die met klachten van een hartinfarct naar het ziekenhuis gaan. Het komt vooral voor bij vrouwen van 50 tot 60 jaar: 80 tot 90 procent van de patiënten is vrouw.
Een groot internationaal register met 1.750 patiënten laat zien dat een emotionele aanleiding minder vaak voorkwam dan een lichamelijke: bij 27,7 procent tegenover 36,0 procent. Bij 28,5 procent was er geen duidelijke aanleiding. Van de patiënten was 89,8 procent vrouw, met een gemiddelde leeftijd van bijna 67 jaar.
Klachten en herstel
De klachten lijken op een hartinfarct: plotselinge pijn op de borst, soms ook kortademigheid. Bij onderzoek zijn er geen vernauwingen in de kransslagaders, maar werkt de hartspier tijdelijk minder goed. Meestal herstelt de linkerhartkamer na een paar dagen tot een paar weken. Er is volgens de Hartstichting nog geen specifieke behandeling. Soms blijven er klachten, zoals hartfalen, hartritmestoornissen of een lekkende hartklep, en in zeldzame gevallen kan iemand eraan overlijden.
Pijn op de borst
Volgens de Hartstichting sluit een arts bij deze klachten eerst een hartinfarct uit, onder meer met een hartfilmpje, een echo en bloedonderzoek. Het verschil is dus alleen met onderzoek vast te stellen. Thuisarts.nl zegt: ‘Bel 112 als je pijn op je borst hebt of een zware druk op je borst voelt’, vooral als die pijn of druk blijft als je gaat zitten. Thuisarts.nl noemt ook stress, angst en een paniekaanval als mogelijke oorzaken van een benauwd gevoel op de borst en een snel kloppend hart. Bij een scherpe pijn waarbij ademen moeilijk is, of een onregelmatige, heel snelle hartslag in rust, noemt Thuisarts.nl de huisarts of de huisartsenpost.
Gezondheid op langere termijn
Over de gevolgen van een gewone relatiebreuk op lange termijn is weinig bekend. Er is wel onderzoek naar scheiding. David Sbarra en collega's voegden 32 onderzoeken samen, met meer dan 6,5 miljoen mensen uit elf landen. Mensen die gescheiden of uit elkaar waren, hadden een grotere kans om vroeger te overlijden dan getrouwde mensen. Dat verschil was groter bij mannen en bij jongere volwassenen. Het gaat om een verband. De onderzoekers noemen verschillende mogelijke verklaringen, zoals veranderingen in leefstijl, minder geld of steun, langdurige psychische spanning, en verschillen tussen mensen die al vóór de scheiding bestonden.
Wanneer de huisarts in beeld komt
Thuisarts.nl noemt de huisarts als aanspreekpunt bij stress als:
- het niet lukt om de spanning te verminderen en iemand hulp wil;
- er klachten bij komen, zoals angst, paniekaanvallen of steeds somberder worden;
- het slechter gaat, bijvoorbeeld niet meer naar je werk kunnen, moeilijk uit bed komen of slecht eten;
- iemand te veel alcohol drinkt of drugs gaat gebruiken;
- mensen in de omgeving zich ernstig zorgen maken.
Ook wie over slaapproblemen wil praten, kan volgens Thuisarts.nl een afspraak maken. Bij somberheid die na een paar maanden niet beter wordt, adviseert Thuisarts.nl ook contact met de huisarts. Hoe lang liefdesverdriet meestal duurt, staat in hoe lang duurt liefdesverdriet? Onderzoek naar hoe mensen met het verdriet omgaan, staat in liefdesverdriet verwerken.
Gedachten aan zelfmoord? Bij 113 Zelfmoordpreventie kun je gratis bellen via 113 of 0800-0113, of chatten via 113.nl. Dat kan dag en nacht, ook anoniem. Bij direct gevaar: 112.
Alle artikelen over het einde van een relatie staan in het overzicht liefdesverdriet.
Bronnen
- Thuisarts.nl (2026). Ik wil beter omgaan met stress. thuisarts.nl/stress/ik-wil-beter-omgaan-met-stress
- Davis, D., Shaver, P.R. & Vernon, M.L. (2003). Physical, emotional, and behavioral reactions to breaking up: The roles of gender, age, emotional involvement, and attachment style. Personality and Social Psychology Bulletin, 29(7), 871–884. doi.org/10.1177/0146167203029007006
- Field, T., Diego, M., Pelaez, M., Deeds, O. & Delgado, J. (2009). Breakup distress in university students. Adolescence, 44(176), 705–727. pubmed.ncbi.nlm.nih.gov
- Thuisarts.nl (2026). Ik slaap slecht. Wat kan het zijn? thuisarts.nl/slaapproblemen/ik-slaap-slecht
- Kross, E., Berman, M.G., Mischel, W., Smith, E.E. & Wager, T.D. (2011). Social rejection shares somatosensory representations with physical pain. PNAS, 108(15), 6270–6275. doi.org/10.1073/pnas.1102693108
- Woo, C.-W., Koban, L., Kross, E. e.a. (2014). Separate neural representations for physical pain and social rejection. Nature Communications, 5, 5380. doi.org/10.1038/ncomms6380
- Hartstichting. Takotsubo syndroom (gebroken hart syndroom). hartstichting.nl
- Hartstichting. 3 weetjes over je hart en de liefde. hartstichting.nl
- Templin, C., Ghadri, J.R., Diekmann, J. e.a. (2015). Clinical features and outcomes of takotsubo (stress) cardiomyopathy. New England Journal of Medicine, 373(10), 929–938. doi.org/10.1056/NEJMoa1406761
- Thuisarts.nl (2026). Ik heb pijn op mijn borst. Wat kan het zijn? thuisarts.nl/pijn-op-borst
- Sbarra, D.A., Law, R.W. & Portley, R.M. (2011). Divorce and death. Perspectives on Psychological Science, 6(5), 454–474. doi.org/10.1177/1745691611414724
- Thuisarts.nl (2026). Ik voel me somber. thuisarts.nl/somberheid/ik-voel-me-somber
- 113 Zelfmoordpreventie. Telefonische hulplijn. 113.nl/i/telefonische-hulplijn
Laatst gecontroleerd: . Redactie: Liefde.org team. Algemene informatie, geen persoonlijk advies.