Geen aandacht in je relatie

Het gevoel dat je partner weinig aandacht voor je heeft, gaat in onderzoek vaak over één ding: of je je gezien, begrepen en gewaardeerd voelt. Onderzoekers noemen dat ‘responsiviteit’. Hoe responsief iemand een partner vindt, hangt samen met hoe tevreden mensen zijn over de relatie en zelfs met hun gezondheid op lange termijn. Ook de telefoon speelt mee: wie vindt dat de partner vaak met de telefoon bezig is, heeft vaker ruzie daarover en is minder tevreden. Dit artikel beschrijft wat daarover bekend is.

Wat bedoelen onderzoekers met aandacht?

Aandacht is meer dan tijd samen doorbrengen. Twee mensen kunnen een hele avond naast elkaar zitten en zich toch niet gezien voelen. In relatieonderzoek gaat het daarom vaak over ‘waargenomen responsiviteit van de partner’. Dat is de mate waarin iemand het gevoel heeft dat de partner hem of haar begrijpt, om hem of haar geeft en hem of haar waardeert.

Het woord ‘waargenomen’ is belangrijk. Het gaat niet om wat de partner precies doet, maar om hoe het overkomt. Een partner kan het druk hebben en toch het gevoel geven dat hij of zij erbij is. Andersom kan iemand veel doen, terwijl de ander zich toch niet gehoord voelt.

Responsiviteit en gezondheid

Amerikaanse onderzoekers volgden een grote groep getrouwde en samenwonende stellen tien jaar lang. Mensen die hun partner aan het begin als responsief zagen, hadden tien jaar later een gezonder dagpatroon van het stresshormoon cortisol. Dat verband bleef bestaan als de onderzoekers rekening hielden met onder meer somberheid en andere kenmerken van de relatie. Volgens de onderzoekers liep het verband deels via negatieve gevoelens: die namen bij deze mensen in de loop van de jaren meer af.

De kleine momenten: reageren op goed nieuws

Bij aandacht denken veel mensen aan steun bij problemen. Maar onderzoek laat zien dat ook de reactie op goed nieuws veel zegt. Onderzoekers rond Shelly Gable lieten 79 stellen die met elkaar uitgingen, om de beurt praten over iets leuks en iets vervelends dat ze hadden meegemaakt. De vertellers gaven aan hoe begrepen en gewaardeerd ze zich voelden. Buitenstaanders bekeken hoe de partner reageerde.

Twee maanden later bleek de reactie op goed nieuws sterker samen te hangen met hoe het met de relatie ging dan de reactie op slecht nieuws. Dat gold ook voor de vraag of stellen uit elkaar waren gegaan. De onderzoekers wijzen erop dat zulke positieve momenten vaak voorkomen, maar weinig aandacht krijgen in onderzoek. Een gebrek aan aandacht kan dus ook zitten in kleine dingen: een verhaal over een geslaagde dag dat half wordt aangehoord.

De telefoon: phubbing

De ander negeren door met de telefoon bezig te zijn, heet in onderzoek phubbing, een samentrekking van ‘phone’ en ‘snubbing’ (iemand afschepen). Gaat het om de partner, dan spreken onderzoekers van partner phubbing.

Het onderzoek van Roberts en David

James Roberts en Meredith David van Baylor University in de Verenigde Staten maakten in 2016 een vragenlijst om partner phubbing te meten. Daarin staat bijvoorbeeld of de partner tijdens een gesprek op de telefoon kijkt. In een tweede onderzoek vulden 145 Amerikaanse volwassenen met een relatie die lijst in.

Wie meer phubbing door de partner ervoer, had vaker conflicten over telefoongebruik. Die conflicten hingen weer samen met minder tevredenheid over de relatie. Minder tevredenheid over de relatie hing op zijn beurt samen met minder tevredenheid over het leven, en dat weer met meer somberheid. Bij mensen met veel hechtingsangst, die snel onzeker zijn over de relatie, was het verband tussen phubbing en conflict sterker.

Wat later onderzoek liet zien

Een onderzoek uit 2026 onder 1.627 jongvolwassenen vond dat meer partner phubbing samenging met een lager gevoel van eigenwaarde en meer eenzaamheid in de relatie. Via die twee hing phubbing samen met minder psychisch welzijn.

Een kanttekening hoort erbij. Deze onderzoeken zijn vragenlijsten op één moment. Ze laten verbanden zien, geen oorzaak en gevolg. Het kan ook zo zijn dat mensen die al minder tevreden zijn, het telefoongebruik van hun partner sterker opmerken. Wat het onderzoek naar tijd samen en de telefoon verder zegt, staat bij tijd en aandacht.

Weinig aandacht of eenzaam in je relatie?

De twee liggen dicht bij elkaar, maar zijn niet hetzelfde. Bij weinig aandacht gaat het vaak om concrete momenten: een partner die niet opkijkt, verhalen die blijven liggen, weinig tijd samen. Eenzaamheid in een relatie is een breder gevoel: je alleen voelen, ook als de ander er is. Gebrek aan aandacht kan daaraan bijdragen, zoals het onderzoek uit 2026 laat zien. Over dat bredere gevoel gaat eenzaam in je relatie.

Waarom het gevoel ontstaat

Het gevoel dat de ander weinig aandacht heeft, kan veel achtergronden hebben. Het kan gaan om een drukke periode met werk of jonge kinderen, om ziekte of somberheid bij een van beiden, of om verschillende verwachtingen. De een vindt een kort gesprek per dag genoeg, de ander wil meer. Soms is de aandacht wel verminderd, soms is de behoefte veranderd.

Stichting EFT Nederland beschrijft vanuit de hechtingstheorie een patroon dat in veel relaties voorkomt. Als iemand zich niet meer verbonden voelt, gaat de een in de aanval en trekt de ander zich terug. De vraag eronder is volgens de stichting: ‘Ben jij er voor mij wanneer ik jou nodig heb?’ Zo'n patroon kan zichzelf versterken. Wie meer aandacht vraagt, kan als verwijtend overkomen, waarna de ander zich verder terugtrekt. Over deze vorm van relatietherapie gaat EFT-relatietherapie.

Hoe stellen ermee omgaan

Stellen gaan er verschillend mee om. Sommigen bespreken het gevoel zelf, anderen maken afspraken over vaste momenten samen of over de telefoon tijdens het eten. Over hoe gesprekken over gevoelens verlopen, gaat communicatie in je relatie. Als gesprekken steeds vastlopen, kiezen sommige stellen voor relatietherapie.

Kost het gevoel van weinig aandacht je veel energie, of voel je je vaak somber of gespannen? Daarvoor kun je terecht bij je huisarts. Meer artikelen over moeilijke periodes staan in het overzicht relatieproblemen.

Bronnen

  1. Slatcher, R.B., Selcuk, E. & Ong, A.D. (2015). Perceived partner responsiveness predicts diurnal cortisol profiles 10 years later. Psychological Science, 26(7), 972–982. doi.org/10.1177/0956797615575022
  2. Gable, S.L., Gonzaga, G.C. & Strachman, A. (2006). Will you be there for me when things go right? Supportive responses to positive event disclosures. Journal of Personality and Social Psychology, 91(5), 904–917. doi.org/10.1037/0022-3514.91.5.904
  3. Roberts, J.A. & David, M.E. (2016). My life has become a major distraction from my cell phone: Partner phubbing and relationship satisfaction among romantic partners. Computers in Human Behavior, 54, 134–141. doi.org/10.1016/j.chb.2015.07.058
  4. Baylor University, Keller Center (2017). Partner phubbing: how cell phones impact romantic partnerships. baylor.edu
  5. Doğru, M.C. & Türk Kurtça, T. (2026). The silent rejection: The indirect path from partner phubbing to psychological well-being through self-esteem and romantic loneliness. Journal of Community Psychology, 54(7), e70146. doi.org/10.1002/jcop.70146
  6. Stichting EFT Nederland. Over EFT. eft.nl

Laatst gecontroleerd: . Redactie: Liefde.org team. Algemene informatie, geen persoonlijk advies.